บทความ

ซาวน์ดไฮเอนด์ ติดตั้งให้เหมือนลำโพงบ้าน (จบ)


ฉบับนี้มาต่อกันที่เทคนิคเฉพาะ การออกแบบติดตั้งชุดลำโพงแยกชิ้นในรถยนต์ ให้ได้คุณภาพเสียงหมือนลำโพงบ้าน การติดตั้งของชุดลำโพงบ้านนั้น ที่สำคัญ คือ ทิศทาง ระยะห่าง และเสียงสะท้อน ส่วนในรถยนต์ ได้ผลสรุปดังนี้

ทวีเตอร์ ควรปรับมุมแบบ ON-AXIS ไปตำแหน่งการฟัง หรือหูของผู้ที่นั่งฟังนั่นเอง สำหรับรถยนต์ ตำแหน่งการฟัง และการติดตั้งจริง ไม่สอดคล้องกัน จะต้องวางตำแหน่งเหนือคอนโซล และปรับมุมตำแหน่งเดียว ที่แก้ไขได้ดีที่สุด คือ ตัดไขว้ (CROSSFIRE) ที่ตำแหน่งกึ่งกลางของรถยนต์ ระหว่างตำแหน่งคนขับ และผู้โดยสาร

หากหันทิศทางของทวีเตอร์ไปที่ผู้ฟังด้านใดด้านหนึ่ง ผลที่ตามมา คือ ระยะห่างในการเดินทางของเสียง (TIME ALIGNMENT) ทางด้านซ้าย และขวาจะไม่เท่ากัน ทำให้เกิดความสับสนได้ ปัจจุบันมีเครื่องมือประเภท ซิกแนลโพรเซสเซอร์ ที่สามารถหน่วงเวลาของเสียง (DELAY) ระหว่างเดินทางได้ เพื่อให้มาถึงหูผู้ฟังเท่ากัน แต่การปรับทูนก็ค่อนข้างยุ่งยาก และได้ผลกับตำแหน่งเดียว

การติดตั้ง ทีมงานต่างประเทศเลือกใช้ทวีเตอร์ รุ่น MD 130 ของ DYNAUDIO ซึ่งลงได้ลึกถึงความถี่ 850 HZ คุณสามารถเลือกจุดตัดความถี่ไฮพาสส์ได้อย่างหลากหลาก เพื่อให้เหมาะสมกับสภาพอคูสติคในห้องโดยสาร ค่าที่เหมาะสมสำหรับการติดตั้งครั้งนี้ อยู่ที่ 1,700-2,550 HZ เพื่อเปิดให้ทวีเตอร์ทำงานได้ในช่วงกว้าง ระหว่าง 1,700-20,000 HZ มีความยาวคลื่นระหว่าง 0.203 เมตร และ 0.017 เมตร

โดยทั่วไปทวีเตอร์ขนาด 1″ จะให้ทิศทางที่แม่นยำ และมุมกระจายเสียงที่ไม่กว้างมาก จึงแนะนำให้ติดตั้งตำแหน่ง ON-AXIS มากกว่า OFF-AXIS โดยวางด้านข้างเหนือคอนโซล ให้มีระยะห่างจากผู้ฟัง และวางห่างกันมากๆ เช่น ตำแหน่ง A-PILLAR

การวางตำแหน่งมิดเรนจ์ ที่อยู่เหนือคอนโซล ควรอยู่ในแนวเดียวกับทวีเตอร์ ทีมงานต่างประเทศเลือกใช้มิดเรนจ์ รุ่น MW 150 ลำโพงแบบยูนิทของค่ายเดียวกัน สามารถลงได้ลึกที่ความถี่ต่ำ 95 HZ ทีมงานคำนวณค่าความถี่ที่เหมาะสม สำหรับมิดเรนจ์ในระบบของรถคันนี้ มีช่วงความถี่แบนด์พาสส์ 200-2,687 HZ มีความยาวคลื่น 1.73 เมตร และ 0.128 เมตร

ดังนั้นการเลือกชุดลำโพง รวมถึงตำแหน่งการติดตั้ง ของมิดเรนจ์ และทวีเตอร์ที่คำนวณได้ สามารถติดตั้งได้จริงในรถ ให้ช่วงความถี่ที่กว้าง และให้ทิศทางของเสียงครอบคลุมบริเวณด้านหน้าคอนโซล สร้างคุณภาพเสียงในแบบสเตริโอได้อย่างสมบูรณ์แบบ

หากเปรียบเทียบกับตำแหน่ง KICK PANEL ระยะห่างของการติดตั้งทางด้านล่างอาจได้มากกว่า ติดตั้งมิดเรนจ์ได้ขนาดใหญ่กว่า แต่ขาของผู้นั่งอาจบดบังเสียงได้ ส่วนตำแหน่งด้านบนแม้จะมีระยะน้อยกว่า แต่ก็เดินทางได้สะดวก และแม่นยำ โดยเฉพาะกับความถี่ต่ำ 100 HZ ลงไป ความยาวคลื่นมากกว่าระยะห่างทั้งสอง จึงไม่มีผล ดังนั้นควรเลือกตำแหน่งที่ชัดเจน และแม่นยำ จะเหมาะสมกว่า ปัญหาที่พบเพียงอย่างเดียว คือ พื้นที่การติดตั้ง

การสร้างมิติ และเวทีเสียง เป็นเรื่องที่สำคัญที่สุด เมื่อได้ชุดลำโพง ตำแหน่งการติดตั้ง ปริมาตรตู้สูตร จะต้องมาหาทิศทางให้ได้มิติ และเวทีเสียงมากที่สุด ทั้งบาลานศ์ซ้าย/ขวา ความกว้างของ เวทีเสียง เซนเตอร์โฟคัส ซึ่งจะเปิดเสียงร้องได้อย่างเด่นชัด รวมไปถึงโทนอลบาลานศ์

สรุป

1. ทวีเตอร์ ควรปรับมุมแบบ ON-AXIS ไปตำแหน่งการฟัง หรือหูของผู้ที่นั่งฟังนั่นเอง
2. การวางตำแหน่งมิดเรนจ์ ที่อยู่เหนือคอนโซล ควรอยู่ในแนวตั้ง แนวเดียวกับทวีเตอร์
3. ลดระยะห่างระหว่างตำแหน่งฟรอนท์พเลทของทวีเตอร์ และมิดเรนจ์ให้มากที่สุด
4. ลดระยะห่างระหว่าง จุดกึ่งกลางของทวีเตอร์ และมิดเรนจ์ให้มากที่สุด
5. ปรับทิศทาง เพื่อลดการเบี่ยงเบนในการเดินทางของเสียงให้มากที่สุด
6. เลือกวัสดุของตู้ลำโพง ให้ลดการสะท้อนของเสียงมากที่สุด การติดตั้งใช้วัสดุไม้ MDF กับไฟเบอร์กลาสส์ร่วมกัน
7. คำนวณปริมาตรตู้ให้เหมาะสม และมีปริมาตรมากที่สุด พร้อมแดมพ์เสียงให้ได้ประสิทธิภาพ
8. สร้างมิติเสียง เวทีเสียงให้มากที่สุด

ตารางแสดงระยะ ทิศทาง การสะท้อน หน่วงเวลาเสียง
ตำแหน่งลำโพง ระยะทาง (มม.) ทิศทาง (องศา) หน่วงเวลา (มิลลิเซคัน)
ซ้าย (L) ตรง 937 16.8
ขวา (R) ตรง 1472 16.2
LL 1060 69.0 1404
LR 3036 38.4164
RL 2147 13.8 510
RR 1754 108 612


------------------------------
เรื่องโดย : กองบรรณาธิการ
นิตยสาร CAR STEREO ฉบับเดือน เมษายน ปี 2552
คอลัมน์ : เทคนิค
ลิงค์สำหรับแชร์ : https://autoinfo.co.th/UPo3K

Follow autoinfo.co.th