บทความ

มือสร้างศิลปะ


อุตสาหกรรมภาพยนตร์ ถือเป็นการสร้างงานศิลปะ ผลงานที่เกิดจากมือสร้างเหล่านั้นได้รับการตรวจสอบจากแฟนภาพยนตร์ ซึ่งให้คะแนนด้วยความบริสุทธิ์ ซื้อขายเสียงกันไม่ได้

ความเป็นแฟนภาพยนตร์ของผมเอง ผมมองผลงานสร้างศิลปะไว้ที่บทภาพยนตร์ เพราะผมมีความรักต่อการเขียนหนังสือ อันเป็นอิสระทางความคิด

แต่กระนั้น ผมก็ยังนับถือทั้งผู้สร้าง และผู้ทำหน้าที่กำกับการแสดง

ดังเช่นผมนับถือ ซีซิล บี เดอมิลล์ ความสำเร็จของเขาฉายแสงมาแต่โบราณกาลเหยียบร้อยปีเช่นการปั้นงาน THE CHEAT เมื่อปี 1915 หรือเมื่อ 93 ปีมาแล้ว

เดอมิลล์ อาศัยคะแนนจากแฟนภาพยนตร์เป็นแสงสว่างในอุโมงค์แห่งความคิด มองเห็นทางข้างหน้าว่าเขาควรสร้างศิลปะไปในทิศทางใด และเพราะด้วยเหตุนี้ เดอมิลล์ จึงดัดแปลงบทประพันธ์อีกหลายเรื่องสร้างภาพยนตร์

ซึ่งปรากฏว่าอีก 2 ปีถัดมา เดอมิลล์ สร้างงานระดับคลาสสิคมากมาย ทั้ง JOAN THE WOMAN (1916) OLD WIVES FOR NEW (1918) และ MALE AND FEMALE (1919)เดอมิลล์ สร้างงานศิลปะเด่นชัดมากขึ้นในปี 1923 ด้วยการนำเสนอ THE TEN COMMANDMENTSแฟนภาพยนตร์ทุกซีกโลกเทคะแนนให้อย่างท่วมท้น สร้างผลกำไรทางด้านธุรกิจให้แก่บริษัทภาพยนตร์พาราเมาท์ เป็นอันมาก

“บัญญัติสิบประการ” หรือ THE TEN COMMANDMENTS ของ เดอมิลล์ ได้กลับมาทำเป็นเวอร์ชันใหม่อีกครั้ง หลังจากเวอร์ชันแรก 33 ปี และเป็นงานสร้างศิลปะที่สมบูรณ์แบบอีกชิ้นหนึ่ง แม้จะได้รับรางวัลออสการ์เพียงสาขาเดียว คือ เทคนิคพิเศษ แต่ก็เป็นผลงานที่ได้รับความสำเร็จเต็มร้อยในด้านธุรกิจ

อันที่จริง มือที่สร้างงานศิลปะอย่าง เดอมิลล์ ได้ทำผลงานเกี่ยวกับพระคัมภีร์หลายต่อหลายเรื่อง ส่วนใหญ่ก็ประสบความสำเร็จเป็นอย่างดี เปรียบเทียบว่าถ้าเป็นพระคัมภีร์ทางพุทธศาสนา นิทานชาดกหลายเรื่องก็อาจจะได้รับความสนใจจาก เดอมิลล์ ฉันใดฉันนั้น

งานสร้างศิลปะของอุตสาหกรรมภาพยนตร์ ปัญหาสำคัญก็คือ การแสวงหาเรื่องราว อันเป็นปัญหาเบื้องต้นของนักสร้างศิลปะทั้งโลก

ในยุคสมัยที่ฮอลลีวูดประสบปัญหาด้าน STORY เพื่อการดัดแปลงเป็นภาพยนตร์ เดอมิลล์ ดูจะห่ามกว่าทุกคนด้วยการประกาศว่า

ขอผมมีไบเบิลสักหน้าเดียว ผมก็ทำหนังให้ดูกันได้แล้ว

ในหลายเรื่องของ เดอมิลล์ แฟนภาพยนตร์คงไม่ลืมความประทับใจจาก CLEOPATRA (1934) KING OF KINGS (1927) THE CRUSADE (1935) และ SAMSON AND DELILAH (1949)

หลังความชื่นชมที่ผมได้รับจาก “บัญญัติสิบประการ” ที่โรงภาพยนตร์กแรนด์ วังบูรพาแล้ว ผมก็มีโอกาสได้ชมผลงานอีกชิ้นหนึ่งถัดมาของ เดอมิลล์ คือ “ละครสัตว์บันลือโลก” หรือ THE GREATEST SHOW ON EARTH ซึ่งได้รับรางวัลออสการ์ในสาขาภาพยนตร์ยอดเยี่ยม ประจำปี 1952

ความสมบูรณ์ของศิลปะดูเป็นงานยาก เพราะต้องการความสมดุลในทุกแง่มุม ตั้งแต่การเลือกนักแสดงเข้ามาสู่เรื่องราว หล่อหลอมให้เป็นผลงานที่ตรงกันกับเป้าหมายของผู้สร้าง

เพื่อเป็นการยืนยัน นักแสดงจาก “บัญญัติสิบประการ” ดูจะลงตัวเป็นอย่างดี ไม่ว่า ชาร์ลทัน เฮสตันผู้รับบทเป็น โมเสส, ยุล บรินเนอร์ รับบทเข้ม ราเมเสส, จอห์น เดเรค เป็น โจชัว แกนนำของชาวอิสราเอล,หรือทางด้านนักแสดงฝ่ายหญิงก็ดูเพียบพร้อมความเหมาะสม ดังเช่นการรับบทเป็นสาวยั่วยวนของแอนน์ แบกซ์เตอร์ ในบท เนฟเรติรี, สาวสวยผู้ขาดรักอย่าง ลิเลีย ซึ่งแสดงโดย เดบรา พาเกทตลอดจนกระทั่งสาวเซกซีอย่าง อีวอน เด การ์โล เธอก็สามารถพลิกบุคลิกมาแสดงบท เซโฟราภรรยาผู้อ่อนโยนของ โมเสส ได้อย่างวิเศษ

เกี่ยวกับบทภาพยนตร์ ต่องานสร้างศิลปะครั้งที่ 2 ของเรื่อง “บัญญัติสิบประการ” เดอมิลล์ ใช้ผู้เขียนบทถึง 4 คน โดยการค้นคว้าและดัดแปลงจากเรื่องราวหลากหลาย ทั้งส่วนหนึ่งจากไบเบิล ทั้งการดัดแปลงจากนิยาย THE PRINCE OF EGYPT, PILLAR OF FIRE และ ON EAGLE’S WING

เป็นความลี้ลับอันมหัศจจรย์สำหรับผมที่เฝ้าคิดเสมอว่า พวกเขาคิดกันได้อย่างไรต่องานปั้นศิลปะเช่นนี้

การนำงานสร้างที่ตัวเองเคยสร้างมาแล้วกลับมาประดิษฐ์ใหม่นั้น ดูเป็นเรื่องธรรมดาทั่วไปที่นิยมกระทำกันในวงการอุตสาหกรรมภาพยนตร์

และผมไม่แปลกใจที่ “บัญญัติสิบประการ” เวอร์ชัน 2 ได้รับรางวัลเทคนิคพิเศษ เพราะวิวัฒนาการความเปลี่ยนแปลงของโลกทางด้านเทคโนโลยี

แม้หลายช่วงตอนอาจจะได้ภาพทับซ้อน ก็ถือว่านั่นคือ ขีดจำกัดของเทคนิคการสร้างภาพยนตร์ของสมัยนั้น ซึ่งถ้ามีใครสักคนคิดอ่านเอาเรื่องนี้กลับมาสร้างใหม่อีกครั้ง ผมก็ยังเชื่อว่างานทางด้านเทคนิคพิเศษ เป็นองค์ประกอบสำคัญที่จะให้ความแตกต่างทางอรรถรสของแฟนภาพยนตร์

เรื่องราวของชาวอียิปต์ตามลีลาเนื้อหาของ “บัญญัติสิบประการ” เป็นการเข้าข้างต่อความก้าวหน้าของเทคโนโลยีโลก คนอียิปต์สร้างสิ่งมหัศจรรย์ของโลกด้วยกำลังคน ตั้งแต่การสร้างปิรามิด จนถึงการรักษาศพมนุษย์มิให้เกิดความเน่าเปื่อยได้นับพันๆ ปี

ไม่น่าเชื่อเหมือนกับมือสร้างศิลปะของคนอย่าง ซีซิล บี เดอมิลล์ ครับ



------------------------------
เรื่องโดย : จอสยาม
นิตยสาร CAR STEREO ฉบับเดือน พฤศจิกายน ปี 2551
คอลัมน์ : ใส่สีใส่สัน
ลิงค์สำหรับแชร์ : https://autoinfo.co.th/SNYt3

Follow autoinfo.co.th